Educatie

Het fokken van cheeta's is moeilijk

  • Een portretfoto van een lachende vrouw met lichtbruin haar, die buiten bij een boomstam staat.
  • door Meredith Hanel 29 juni 2018

Habitatverlies, conflicten tussen mens en dier en stroperij hebben de huidige cheetapopulatie teruggebracht tot slechts 7100 individuen. Terwijl de cheeta met uitsterven wordt bedreigd, werken natuurbeschermingsprogramma's en fokprogramma's in gevangenschap samen om ze te redden. Onderzoek naar cheeta's in gevangenschap biedt inzichten voor de bescherming van wilde cheeta's. Het is mogelijk om wilde populaties te versterken door in gevangenschap gefokte cheeta's terug te plaatsen in het wild . Slechts 20% van de cheeta's plant zich succesvol voort in gevangenschap, deels door de verminderde genetische diversiteit, maar ook omdat we nog steeds niet volledig begrijpen wat ze nodig hebben.

Een infographic met de titel "Uitgestorven in meer dan 20 landen: Cheetapopulatie" toont een close-up van een cheetagezicht en een lijngrafiek die de afname laat zien van 100,000 in 1900 tot minder dan 7,100 vandaag.

Verminderde genetische diversiteit

Jachtluipaarden hebben twee grote gebeurtenissen meegemaakt die hun aantallen en genetische diversiteit hebben doen afnemen. De eerste was de migratie van de voorouders van de moderne jachtluipaard vanuit Noord-Amerika naar Azië, Europa en Afrika aan het begin van de laatste ijstijd. De tweede was het einde van de ijstijd, zo'n 12,000 jaar geleden, toen een klein deel van de jachtluipaarden een grote uitstervingsgolf onder zoogdieren overleefde. Het gebrek aan voortplantingspartners leidde tot inteelt, wat de genetische diversiteit verder verminderde.

Bepaalde nadelige genvarianten, die hun reproductieve gezondheid aantastten, kwamen veel voor. Cheeta's hebben een slechte spermamotiliteit en een verhoogde kindersterfte. Kennis van de genetische achtergrond van cheeta's stelt dierentuinen en opvangcentra in staat om paringsparen te kiezen die de genetische diversiteit bij hun cheeta's vergroten. Het is moeilijker om ze te laten paren en nakomelingen te krijgen, maar onderzoek helpt.

Timing is lastig

In tegenstelling tot huiskatten laten vrouwtjescheeta's niet duidelijk merken wanneer ze klaar zijn om te paren en het kan enkele maanden duren voordat ze krols worden. Het Smithsonian Conservation Biology Institute (SCBI) schakelt mannetjescheeta's in om de tuinen van een vrouwtje te besnuffelen. Als ze er klaar voor is, reageert het mannetje met een kenmerkend blafgeluid om het vrouwtje te lokken. Toch is het moeilijk te zeggen of er bij de bevruchting iets mis is gegaan of dat er foetussen verloren zijn gegaan. Daarom zoeken onderzoekers naar moleculaire markers in de uitwerpselen van cheeta's die een zwangerschap kunnen bevestigen.

 

Een groep van vier cheeta's zit samen op de grond in een grasveld en kijkt in verschillende richtingen.

Het gezelschap dat ze houden

Mannetjes produceren sperma van betere kwaliteit wanneer ze zich niet in het openbaar bevinden of minder verzorgers hebben, en ook wanneer ze in groepen met andere mannetjes leven. De latere onderzoeksresultaten zijn gebaseerd op observaties in het wild, waarbij mannelijke cheeta's vaak samenleven met hun broers. Vrouwtjescheeta's daarentegen hebben meer succes bij het paren wanneer ze zijn verplaatst naar een andere plek dan waar ze zijn geboren, wat vergelijkbaar is met wat er in het wild met hen zou gebeuren.

Geassisteerde voortplanting

Een microscopische afbeelding van een abnormale cheetah-spermacel met meerdere koppen en staarten.

Soms kunnen twee cheeta's die genetisch goed bij elkaar passen, elkaar gewoon niet uitstaan. Kunstmatige inseminatie is een manier om kieskeurige cheeta's te omzeilen of transport te vermijden. Helaas is cheeta-sperma lastig te bewaren. In vergelijking met menselijk en stierensperma is de structuur van cheeta-sperma gevoeliger voor beschadiging door invriezen en ontdooien. Om dit probleem te verhelpen werken onderzoekers van het Cheetah Conservation Fund (CCF) en SCBI samen aan methoden om de spermakwaliteit in cheeta-monsters beter te behouden. Kunstmatige inseminatie met behulp van laparoscopie is succesvol gebleken, omdat het sperma dichter bij de eicellen komt, waardoor ze minder ver hoeven te zwemmen. Onderzoekers van CCF en SCBI hebben ook met succes cheeta-embryo's geproduceerd door middel van in- vitrofertilisatie (IVF). CCF beschikt over het enige cheeta-genetisch laboratorium in Afrika en beheert een genoomdatabank met sperma, eicellen en embryo's in een zeer vroeg stadium die zijn geproduceerd door IVF. Deze databank kan worden gebruikt om de genetische diversiteit bij zowel in gevangenschap levende als wilde cheeta's te vergroten. CCF beheert 's werelds grootste database met biologisch materiaal van wilde cheeta's.

Ondanks de ontberingen herstelde de cheetapopulatie zich in de negentiende eeuw tot honderdduizenden. Hoewel de mens verantwoordelijk is voor hun huidige lage aantallen, kunnen we deze veerkrachtige dieren misschien helpen om zich te herstellen.

Jouw steun kan het verschil maken en de cheeta in het wild redden!

Referenties

(2016) De genetische diversiteit van de cheetah blijft afnemen: Cheetah Conservation Fund werkt samen met onderzoekers van het Smithsonian aan een nieuwe studie naar de afname van de genetische diversiteit bij wilde cheetahs. Geraadpleegd via https://economist.com.na/18106/environment/cheetah-genetic-pool-continues-to-decline-cheetah-conservation-fund-partners-with-smithsonian-researchers-in-new-study-on-the-decline-of-genetic-diversity-in-wild-cheetahs/

Programma voor de bescherming van cheeta's – Conservation Centers for Species Survival . Geraadpleegd via http://conservationcenters.org/programs/sustainability-programs/cheetah/

Cambata, A. (2011). Grote katachtigen redden: een interview met Dr. Laurie Marker | Voices for Biodiversity. Geraadpleegd van https://voicesforbiodiversity.org/articles/saving-big-cats-an-interview-with-dr.-laurie-marke

Crosier, AE, Henghali, JN, Howard, J., Pukazhenthi, BS, Terrell, KA, Marker, LL, & Wildt, DE (2013). Verbeterde kwaliteit van cryogepreserveerde cheeta-sperma (Acinonyx jubatus) na centrifugatie door Accudenz . Journal of Andrology , 30 (3), 298-308. doi:10.2164/jandrol.108.006239 van https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.2164/jandrol.108.006239

Dobrynin, P., et al. (2015). Genomische erfenis van de Afrikaanse cheetah, Acinonyx jubatus . Genome Biology , 16 (1), 277. doi:10.1186/s13059-015-0837-4 van https://genomebiology.biomedcentral.com/articles/10.1186/s13059-015-0837-4

Durant, SM, et al. (2017). De wereldwijde achteruitgang van de cheetah Acinonyx jubatus en wat dit betekent voor natuurbescherming . Proceedings of the National Academy of Sciences , 114 (3), 528-533. doi:10.1073/pnas.1611122114 van http://www.pnas.org/content/114/3/528

Gillman, SJ, Ziegler‐Meeks, K., Eager, C., Tenhundfeld, TA, Shaffstall, W., Stearns, MJ, & Crosier, AE (2017). Impact van het nabootsen van natuurlijke verspreiding op het broedsucces van in gevangenschap gehouden Noord-Amerikaanse cheeta's (Acinonyx jubatus) . Zoo Biology , 36 (5), 332-340. doi:10.1002/zoo.21377 van https://onlinelibrary.wiley.com/doi/pdf/10.1002/zoo.21377

Koester, DC, Freeman, EW, Brown, JL, Wildt, DE, Terrell, KA, Franklin, AD, & Crosier, AE (2015). De productie van beweeglijke zaadcellen door mannelijke cheeta's (Acinonyx jubatus) die ex situ worden gehouden, wordt beïnvloed door blootstelling aan het publiek en het aantal verzorgers . PLOS ONE , 10 (9), e0135847. doi:10.1371/journal.pone.0135847 van http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0135847

Koester, DC, Freeman, EW, Wildt, DE, Terrell, KA, Franklin, AD, Meeks, K., & Crosier, AE (2017). Groepsmanagement beïnvloedt de reproductieve functie van de mannelijke cheetah (Acinonyx jubatus) . Reproduction, Fertility and Development , 29 (3), 496-508. doi:10.1071/rd15138 van http://www.publish.csiro.au/rd/rd15138

Koester, DC, Wildt, DE, Maly, M., Comizzoli, P., & Crosier, AE (2017). Niet-invasieve identificatie van eiwitbiomarkers voor vroege zwangerschapsdiagnose bij de cheetah (Acinonyx jubatus) . PLoS ONE , 12 (12). doi:10.1371/journal.pone.0188575 van https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5728495/

Marker, L. (2008) Cheetah Conservation: Namibische cheetahs helpen bij de voortplanting van wereldwijde populaties. Travel News Namibia . Geraadpleegd via http://www.travelnewsnamibia.com/conservation/cheetah-conservation-global-reproduction/

O'Brien, SJ, et al. (2017). Conservatiegenetica van de cheetah: geleerde lessen en nieuwe mogelijkheden . Journal of Heredity , 108 (6), 671-677. doi:10.1093/jhered/esx047 van https://academic.oup.com/jhered/article/108/6/671/3836924

Robertson, J. (2017) Lang voordat Canada Canada was, zwierf een verwant van de moderne cheetah door Noord-Amerika. Cheetah Conservation Fund Canada . Geraadpleegd via https://cheetah.org/canada/2017/07/08/long-before-canada-was-canada/

Rogers, K. (2016) Cheetahs zijn lastig. Motherboard . Geraadpleegd via https://motherboard.vice.com/en_us/article/4xavnw/cheetahs-are-hard

Delen met vrienden